Bart Steenman (Radio Monique)
Goeiedag! Ik ben Bart
Steenman. Ja, ik ben presentator en medewerker geweest op de Ross Revenge. Een geweldig schip en ik vergeet die tijd dan ook niet
snel.. ik luisterde altijd al veel naar de zeezenders, Caroline, radio Luxemburg, was actief bij vele
(bij elkaar tientallen) illegale landstations waarvan ik er ook een flink stel heb opgericht of helpen
oprichten. Ik was een 'radio-freak' ja, een bevlogen idealist, en dat ben ik nog. Ik was dan ook blij dat ik uit 42 bandjes was
uitgekozen, dat vertelde men mij in de 'land studio' te den Haag. Afspraken werden
gemaakt, en tips gegeven, en mijn Radio Monique tijd begon. Van een aantal dia's heb ik onlangs foto's gemaakt met mijn digitale cameraatje vanaf het
doek. Dat zie je soms, en een professionele overzetter zal het misschien beter
doen, maar ik heb mijn best gedaan. Hier volgt het commentaar bij de foto's:
1. We gingen aan boord in Oostende, waar je onopvallend meestal in de avond met je tas aan boord glipte van een boot die aangemeerd lag, waarvan ik nog steeds de naam niet durf te noemen..het was verstandig om wat gegeten te hebben want anders werd je
zeeziek. Het ding kon bij een windje nogal schommelen. Het was best een goed schip
hoor, met een gezellig kombuisje en een stuurhut met alles erop en eraan, satelietnavigatie
enzo, en in de wanden verborgen behoorlijke dieseltanks waar de zo belangrijke brandstof voor de Ross Revenge in verborgen
zat. Er was een afspraak om geen mensen te fotograferen die iets deden, zoals de kapitein achter het roer of een
presenterende presentator, overheden konden alles aangrijpen als bewijs, en de overheden waren erg
kinderachtig..Radio Monique had 1.2 miljoen luisteraars toen ik erop zat, volgens luisteronderzoek van de
NOS en puur vanwege de centen vroeg Hilversum en de ster om 'er iets aan te doen' wat ze later ook
illegaal
deden.
2. Het schip bij
nadering. Het lag prachtig, vooral als de zon erop scheen, en leek van een afstand redelijk in de verf te
zitten..
3. De Ross Revenge in al haar
glorie. Het schip was 70 meter lang en had een mast van 90 meter. Het hoogste bouwwerk ooit op een schip gemaakt..moeilijk op een foto te krijgen
ook. Geweldig om onder de mast te staan en omhoog te kijken, het begon je dan te duizelen..als het stormde bleef het schip ook contunu scheef
liggen, terwijl het geeneens zo erg schommelde. Dit door de lengte van de mast en het grote blok beton
benedendeks. Dat had natuurlijk nadelen, want de platenspelers konden niet al te scheef
staan. dat werd dan gecompenseert met iets onder de platenspelerpootjes of zo..
4. Hier zie je goed hoe de mast aan tui draden
zat. die draden waren centimeters dikke staalkabel en de isolatoortjes ertussen waren blokken van zo'n 40 centimeter..waar dat figuur staat stonden vrieskisten
onder, en zat het anker vast aan een ketting van 30 centimeter dik. het schip ging vanzelf met zijn neus in de wind liggen.Achter de stuurhut zat de kamer met de
plaatjes, en daarachter de studio's, 1 voor caroline en 1 voor Monique. We zagen elkaar door een ruitje en als er iemand wat somber keek
beurde je elkaar op..Radio Caroline had in onze ogen een mengpaneel uit het jaar nul met grote draaiknoppen...maar dat hoorde bij de legende, want Caroline is een legende..
5. Hier zit ik op het puntje van het
voordek. Op de voorgrond een visdoos. Ik heb niet gevist, sommige engelsen wel. We aten meestal uit de vriezer of uit
blik, en de kookgewoontes waren behoorlijk verschillend. Er waren kook corfeeen
soms, en engelsen koken anders.. in sla olie enzo.. maar we aten elkaars maaksels wel op. Uit de kranen kwam zout
water.
6. De
mast. Wat mij betreft de mooiste mast ooit op een zeezender gemaakt. Alhoewel die op de king david ook wel wat had met die parabool..maar dit ding was
..majestieus. dat is het woord. Dat ze dat op dat schip hebben kunnen bouwen... Onderaan de mast stond een isolator van porselein van wel een meter hoog
.Daarvandaan ging de eigenlijke zendantenne omhoog. Daar stond een vermogen op van 50.000
watt.. 2 zenders tegelijk stonden op 1 antenne met een apparaatje wat snel heen en weer schakelde tussen de 2
zenders. Waarom 2 zenders? Caroline verhuurde de helft van alles aan radio Monique vanwege het
geld. Dat is door de jaren heen eigenlijk zo geweest, engelsen zijn radio freaks en idealisten die belangeloos daaraan
meewerken, de nederlanders zij dat ook wel maar moeten er wel wat aan over
houden, en zijn
beter in
zaken, financien en tenderingen etctera regelen. Zo ook hier.
7. Walter Simons, een medewerker van radio Monique.
8. Nooit heb ik meer mooiere zonsondergangen gezien dan vanaf de Ross
Revenge. Een ongestoorde horizon, elke avond weer anders, zat je dan vaak te staren in die vreemde wereld waarin je
leefde, waarbij je vroeg moest opstaan, 4 uur, met je duffe kop achter de knoppen moest gaan zitten om alles aan te zetten waardoor er geluid op een machtig sterke zender werd
gezet, als die aanstond want ook dat moest je bekijken. Anders moest je naar beneden om de techneut op te zoeken tussen de generatoren van meters lang, waar je moest schreeuwen om er bovenuit te komen,of bij de zenders die een complete huiskamer in beslag zouden
nemen, waarin buizen zaten die groter waren als een koffiepot en waar de optimod
stond, een kubus van nog geen halve meter groot die het radio Monique signaal het mooiste van de
middengolf maakte, waardoor het wel wat spetterde voor de buurzenders maar wat maakt het
uit? Je presenteerde je programma en moest zowaar dan ook zo vroeg opgewekt klinken, en later op de dag nog een aantal malen..in de wetenschap dat je vanaf deze belachelijke maar ook mooie en eenzame locatotie een miljoen mensen
plezierde, die je ook nog wat positiviteit probeerde mee te geven als een goeroe op een verlaten
plaats..
Met broodjes pindakaas in de studio, afwas beurten, hollen naar de keuken en weer
terug, eten, naar de zon kijken en naar bed..
8.5 De mast..
9. Nigel. Een engelsman met een zeer hoog maf-gehalte waar ik het wel goed mee kon
vinden. Engelsen zijn zo en zo anders.. het is allemaal hobbie, sommigen gedragen zich als
zombies, ze hebben geweldige engelse humor, hun programma is heilig terwijl het vaak nergens over gaat volgens onze
begrippen, maar als je goed luisterde is de typische Caroline muziek een onovertroffen mix van niet altijd bekende geweldige
platen, engelsen houden 'de moed erin', een vrouwelijke d.j. die iedereen thee op bed brengt als
wekker, of een vrolijk 'morning leds'..dat alles zal wel dat 'loving awareness'
zijn. Ik had het gevoel dat ze die drie of vier jonkies van radio Monique maar op de koop toe namen voor de contunuiteit van het geheel of
zo.. Ik weet nog dat er op een dag nederlandse straaljagers over vlogen om foto's te nemen
(we lagen in vrije wateren maar zijn volgens het internationale gerechtshof geplundert uit concurentie overwegingen door de nederlandse
overheid die alles terug heeft moeten
geven, ook weer iets om als nederlander
'trots'op te zijn..) die straaljagers vlogen dus laag en iedereen stoof naar
buiten, en de nederlanders meteen weer naar binnen, bang om op de foto te komen..
de engelsen stonden echter vrolijk te
zwaaien.. Prachtig!
10. Schilderen en
schuren.. de kapitein in oranje overal en enkele disc jockeys.. een schip roest
altijd, en schilderen moet voor het onderhoud dan ook altijd..
12. Het voordek van de Ross. Een deel net
geverfd, een deel nog niet.Het schip voldeed helemaal aan de voorschriften. er was steeds een
kapitein, alles werkte, de motoren werden regelmatig getest (waardoor je wel eens slecht
sliep) en diverse zenders waren er ook wel..
13.
Prachtig! Toch? Het is net een oud piratenschip..wat het wellicht ook was. Print uit en hang op zou ik
zeggen.. ja, die uitzichten op die boot... je zou er filosofisch van worden! En het radiosignaal kwam tot over de
horizon..
14. Het achterdek van de Ross
revenge, je ziet ook de waslijn. Er is eens een kortegolftest geweest met die waslijn als
antenne!
15. Walter Simons vanuit de nieuwskamer van radio Monique. Die zat helemaal aan de andere kant van het
schip, onder het achterdek, wat best lastig was. Er was wel een intercom die het vaak niet
deed. Radio signalen waren niet te ontvangen aan boord. Ik had eens een walkman mee maar je hoort helemaal
niks. Ook het eigen signaal niet. dat komt door de
'directe instraling' op de onderdelen van een radio. Alles slaat dood. Ik had eens een klein universeel metertje aawn boord gebracht, als die op 1000 volt stond en je liep langs de mast knalde het wijzertje in de
hoek! Dat krijg je dus ook door je hoofd heen! Maar degene die dienst had in de nieuwskamer moest het
nieuws van diverse buitenlandse zenders halen. (bbc, brt, nos)daarom waren er antennes
gemaakt, op de foto te zien,die het met moeite en veel storing opvingen, sommigen vlak boven het
wateroppervlak. trots waren we vaak omdat wij vaak nieuws hadden wat nog niet bij de nos was
geweest. Die zijn dus vaak uren te laat. onvoorstelbaar soms. Ons nieuws was vaak beter en
leuker, ookal was het gemaakt in een kamertje kleiner dan het gemiddelde toilet, zweten
dus, en het moest op tijd af, worden opgenomen, de tijd opnemen, bereken hoelaat voor het uur het moest worden
ingestart, zodat op het hele uur allas klaar was en het tijdsignaal erin kon. in dat kamertje zijn wonderen verricht die men ook nu nog soms niet kan verbeteren met 20 redacteuren die maandelijks duizenden
euro's verdienen en grote gebouwen bestieren in Hilversum..
16. Walter Simons en Ron West. Walter met mes en Ron in de
zon, naast de studio. Overigens was niemand echt agressief hoor..
17. De kapitein met een
helper, vervangen van een tuidraad isolator.
18. Het
dek, stuurboord, de hond, Ruffles, bij de ingang van de gang bij de keuken en
kantine, als je goed kijkt zie je wat een rommelige dekplanken het zijn..
19. Er werd gewassen met een
machine, en gedroogd op het achterdek. Het blijft een kleine gemeenschap die eet,
wast, zendt, en de moed erin houdt..met het idee dat ze miljoenen mensen iets meegeven..je ziet ook de tv
antenne. De engelsen probeerden zo ook wel eens nieuws te krijgen, wat vaak niet
lukte. Het schip draaide steeds..achter de was een reddingsvlot waarvan er meerdere waren. Je had altijd een plan in je
hoofd, want ja, je zit op een boot met een ankertje midden op zee..met een hele enge gigantische electrische toestand erop met veel
diesel..
21. Bart Steenman bij
reddingsvlot, je weet maar nooit..
24. Avond zicht vanaf de Ross
Revenge..
25. Het schip van
Laser. De Communicator. Er was weinig contact met ze. Ik kon ze ook niet horen
uitzenden. Alles sloeg dood op mijn walkman. Stiekum vond ik Laser een erg goed
station. En met weinig middelen. Onlangs ben ik nog aan boord geweest toen het schip in de pampushaven lag. Met een stel mensen die weer een zeezender willen beginnen. maar het is een
wrak, met een mast die niet geschikt is voor hoge vermogens. Ik vind het knap dat dat ding ooit zo'n geweldig geluid
gaf..
26. De
mast. De eigenlijke zendantenne was een in verhouding dunner draadje dat recht omhoog
liep.
27. Bart Steenman
(ik dus) op het dak van de studio's met een ballon waarop 'Laser' stond
geschreven. Dat was bedoelt als geintje. Laser wilde in de begintijd, net als men in het Amerikaanse leger
deed, een antenne aan een ballon maken. Ze hadden echter geen rekening gehouden met de weersomstandigheden op de
noordzee...
28.
Mooi.. de Ross Revenge achteraanzicht. Nu zie je de idiote verhouding tussen schip en
mast.. Dan ben je toch trots om een 'piraat' te zijn? Ik vind het nog altijd jammer dat alles waar al die idealisten voor hebben gewerkt nu in handen is van het grote geld en de
belastingdienst. Waar disc jockey's zo banaal mogelijk doen om bepaalkde luisteraars te trekken en waarin in nederland geen ruimte is voor een nederlandstalig
station, omdat volgens onderzoek van advertentieburo's er zeer veel mensen zijn die dit
waarderen, maar het type luisteraar te weinig besteed'. En dan die maffia van een buma
stemra. De artiesten stonden in de rij bij de piraten om hun plaatje te laten draaien!
Die maakten hen groot. En als ze werden opgepakt moesten ze betalen aan de buma.
Dat geld gaat niet naar de artiesten, die verdienen het met optredens. dat geld gaat naar grote bedrijven die nu, terecht weer op hun gat liggen
dankzij'internetpiraterij'. Ja, ik ben hier wat fel in, maar zeg nou zelf. We (de
piraten) built this nation on rock n roll, en de belastingdienst en maffia gaat er mee
vandoor. Verdelen frequenties op niks af waarbij populaire zenders zomaar buiten de boot
vallen en vragen absurde bedragen..en als er een bedreiging komt voor hun winst, dan komt de economische controle dienst agetschap
telecom, en pakken de boel op. Dat is ook met de Ross Revenge gebeurt. Op illegale
wijze.. ik ben nog steeds, of weer, voor vrije geluiden, van land of zee. Laat maar komen zou ik
zeggen! Om de een of andere reden hebben overheden iets tegen vrije geluiden, gericht op hun
burgers. En
eigenlijk..
29. Bart Steenman op voordek
30. ondergaande
zon, iedere avond anders. In de verte een veerboot.
31. De Communicator in betere tijden. Gelukkig is de Ross Revenge nu een radiomuseum gerunt door de
fans. Waarom doen nederlands fans niet zoiets met het oude Veronica schip
bijvoorbeeld?
32. Bart Steenman bij de
ankerketting, voordek. Even vrij. er werden ook veel tapes afgedraaid dus we hoefden niet steeds live. Die stonden op uur
cassettes. Er waren oubollige discjockey's bij met een ego tot Tokyo. Maar ook leuke
programma's. En dan konden we even rusten. Want het blijft een wonder dat een dergelijk station ter plaatse door zo weinig mensen werd bestiert!!
33. Ross Revenge zij aanzicht..vanaf tender
35. Stevig voor
anker, gelukkig had Ronan O'Rahilly (de oprichter ) veel lessen uit het verleden
geleerd.. hij blijft voor mij de grootste radio held. Ik hoop dat er wereldwijd vrije radiostations blijven die werkelijk een goede boodschap
hebben. In woord en/of muziek. Dat er zelfs meer komen. Laten we met z'n allen daaraan werken.
Groet!
Bart Steenman